مینا کرمی در گفتگو با خبرنگار گروه اجتماعی شبکه اطلاع‌رسانی «مرصاد»؛ با تأکید بر نقش محیط خانواده در رشد کودکان، اظهار داشت: روابط مثبت و حمایتگرانه والدین می‌تواند زمینه تقویت مهارت‌های عاطفی، افزایش اعتمادبه‌نفس و توانایی کودک در مدیریت احساسات و مواجهه با چالش‌ها را فراهم کند.

وی خانواده را نخستین و مهم‌ترین محیط رشد کودک دانست و افزود: بخش قابل توجهی از نگرش‌ها، رفتارها و مهارت‌های ارتباطی و عاطفی افراد در همین محیط شکل می‌گیرد و کیفیت روابط میان اعضای خانواده نقش مهمی در رشد همه‌جانبه کودک دارد.

این مشاور خانواده تصریح کرد: خانواده شاد و سالم خانواده‌ای نیست که در آن هیچ مشکلی وجود نداشته باشد، بلکه خانواده‌ای است که اعضای آن در کنار چالش‌های زندگی از محبت، احترام، حمایت متقابل، گفت‌وگو و احساس امنیت برخوردار باشند.

کرمی بیان کرد: کودک در محیطی که از روابط مثبت و حمایتگرانه برخوردار است، می‌آموزد احساسات خود را بیان کند، به دیگران احترام بگذارد، مسئولیت‌پذیر باشد و هنگام مواجهه با مشکلات، راه‌حل‌های مناسب را جست‌وجو کند.

وی ادامه داد: ارتباط مستمر و پاسخ‌گوی والدین با کودک می‌تواند به تقویت مهارت‌های عاطفی و اجتماعی و افزایش توانایی او برای مقابله با دشواری‌ها کمک کند.

این مشاور خانواده یکی از مهم‌ترین پیامدهای فضای عاطفی مناسب خانواده را افزایش اعتمادبه‌نفس کودکان عنوان کرد و گفت: کودکانی که مورد محبت، توجه و پذیرش قرار می‌گیرند، احساس ارزشمندی بیشتری پیدا می‌کنند و تشویق متناسب با توانایی‌ها و تلاش‌هایشان به آن‌ها کمک می‌کند استعدادهای خود را بهتر بشناسند و با اطمینان بیشتری تجربه‌های جدید را پشت سر بگذارند.

کرمی رشد مهارت‌های عاطفی را از دیگر آثار روابط سالم خانوادگی برشمرد و افزود: خانواده یکی از نخستین محیط‌هایی است که کودک در آن احساساتی مانند شادی، خشم، ترس و ناراحتی را تجربه می‌کند و هنگامی که والدین با آرامش به احساسات فرزند خود گوش می‌دهند و به او در شناخت و بیان هیجاناتش کمک می‌کنند، زمینه یادگیری مهارت کنترل و مدیریت احساسات فراهم می‌شود.

خانواده بستر تقویت تاب‌آوری کودک 

وی محیط خانوادگی آرام و حمایتگر را بستر مناسبی برای افزایش انگیزه یادگیری، کنجکاوی و پرسشگری کودک دانست و گفت: زمانی که کودک از اشتباه کردن نمی‌ترسد و برای طرح پرسش‌های خود احساس امنیت دارد، با آزادی بیشتری به کشف محیط اطراف و یادگیری مهارت‌های جدید می‌پردازد.

این مشاور خانواده افزایش تاب‌آوری را از دیگر پیامدهای مثبت خانواده سالم عنوان کرد و افزود: خانواده شاد به کودک نمی‌آموزد که در زندگی هیچ مشکلی وجود ندارد، بلکه به او نشان می‌دهد مشکلات قابل مدیریت هستند و در شرایط دشوار می‌توان از دیگران کمک گرفت.

کرمی با اشاره به اهمیت وجود یک رابطه پایدار و حمایتگر با والدین یا یک بزرگسال قابل اعتماد، بیان کرد: چنین رابطه‌ای در تقویت توانایی کودک برای عبور از چالش‌ها اهمیت دارد و به او کمک می‌کند در شرایط دشوار احساس تنهایی نداشته باشد.

خانواده نخستین مدرسه مهارت‌های اجتماعی

وی با تأکید بر نقش خانواده در شکل‌گیری روابط اجتماعی کودکان اظهار داشت: کودک بسیاری از شیوه‌های ارتباط با دیگران را از مشاهده رفتار والدین و سایر اعضای خانواده یاد می‌گیرد.

این مشاور خانواده افزود: گفتگوی محترمانه، گوش دادن به صحبت‌های دیگران، عذرخواهی هنگام اشتباه و حل اختلاف از طریق گفت‌وگو، الگوهایی هستند که کودک می‌تواند در ارتباط با دوستان و همسالان خود نیز به کار ببرد.

کرمی تقویت همدلی را یکی دیگر از آثار محیط خانوادگی سالم دانست و گفت: زمانی که در خانواده به احساسات و نیازهای اعضا توجه می‌شود، کودک نیز به‌تدریج می‌آموزد احساسات دیگران را درک کند و نسبت به نیازهای آنان حساس باشد؛ مهارتی که می‌تواند زمینه‌ساز شکل‌گیری روابط دوستانه، همکاری و تعامل سازنده با دیگران شود.

وی با اشاره به اهمیت شیوه برخورد والدین با اختلافات خانوادگی افزود: اختلاف نظر در هر خانواده‌ای ممکن است رخ دهد، اما نحوه مدیریت آن اهمیت زیادی دارد. والدینی که به‌جای پرخاشگری، تحقیر یا سرزنش از گفت‌وگو و احترام متقابل استفاده می‌کنند، الگوی مناسبی برای یادگیری حل مسئله و مدیریت اختلاف در اختیار فرزندان خود قرار می‌دهند.

این مشاور خانواده احساس تعلق و امنیت را از دیگر نیازهای اساسی کودکان عنوان کرد و گفت: کودکی که می‌داند در خانواده پذیرفته شده است و هنگام نیاز می‌تواند از حمایت اعضای آن برخوردار شود، محیط خانواده را به‌عنوان پایگاهی امن تجربه می‌کند و چنین تجربه‌ای می‌تواند در شکل‌گیری روابط اجتماعی سالم و پایدار در سال‌های آینده زندگی او مؤثر باشد.

راهکارهای ساده برای خانواده‌ای شادتر

کرمی با تأکید بر اینکه ایجاد فضای شاد و سالم در خانواده لزوماً به امکانات مالی ویژه نیاز ندارد، اظهار داشت: رفتارهای ساده اما مستمر والدین می‌توانند نقش مهمی در بهبود روابط خانوادگی و تأمین نیازهای عاطفی کودکان داشته باشند.

وی اختصاص زمان کافی برای گفت‌وگو با فرزندان، گوش دادن به صحبت‌های آنان، توجه به موفقیت‌ها و تلاش‌هایشان و پرهیز از مقایسه کودک با دیگران را از جمله راهکارهای مؤثر در این زمینه برشمرد.

این مشاور خانواده افزود: والدین باید هنگام بروز اشتباه، به‌جای تحقیر و سرزنش، رفتار صحیح را به کودک آموزش دهند، قوانین خانوادگی روشن و متناسب با سن او تعیین کنند و به فرزند خود اجازه دهند احساساتش را بدون ترس بیان کند.

وی افزایش فعالیت‌های مشترک خانوادگی مانند بازی، پیاده‌روی و صرف غذا در کنار یکدیگر، ابراز محبت و قدردانی به‌صورت کلامی و رفتاری و مدیریت محترمانه اختلافات در حضور کودکان را از دیگر عوامل مؤثر در ایجاد محیطی آرام و حمایتگر دانست.

کیفیت روابط مهم‌تر از امکانات مالی

کرمی خاطرنشان کرد: شادی و سلامت خانواده بیش از آنکه صرفاً به امکانات مالی وابسته باشد، به کیفیت روابط میان اعضا بستگی دارد و والدین با اختصاص وقت، توجه به نیازهای عاطفی فرزندان، ایجاد احساس امنیت و برقراری ارتباطی مستمر و پاسخ‌گو می‌توانند شرایطی فراهم کنند که کودک در آن احساس ارزشمندی، پذیرش و تعلق داشته باشد.

وی افزود: توجه به نیازهای عاطفی کودکان و ایجاد روابط پایدار و حمایتگرانه در خانواده، از جمله موضوعات مورد تأکید در حوزه رشد کودک است و می‌تواند زمینه مناسبی برای پرورش توانایی‌های فردی و اجتماعی آنان فراهم کند.

این مشاور خانواده تأکید کرد: خانواده شاد یکی از بسترهای مهم رشد سالم کودکان است و محبت، احترام، امنیت روانی، گفت‌وگو و حمایت خانوادگی می‌تواند به تقویت اعتمادبه‌نفس، رشد مهارت‌های عاطفی، توانایی حل مسئله، همدلی و برقراری ارتباط مؤثر با دیگران کمک کند.

وی در پایان خاطرنشان کرد: ساختن خانواده‌ای شاد به معنای حذف تمام مشکلات زندگی نیست، بلکه به معنای فراهم کردن محیطی است که کودک در آن بداند دوست داشته می‌شود، صدایش شنیده می‌شود، ارزشمند است و هنگام مواجهه با مشکلات تنها نخواهد بود؛ چنین فضایی می‌تواند زمینه رشد فردی و اجتماعی سالم کودکان و پرورش نسلی مسئولیت‌پذیر، توانمند و برخوردار از روابط اجتماعی سازنده را فراهم کند.

انتهای خبر/