زهرا جانجانی در گفتگو با خبرنگار گروه فرهنگی شبکه اطلاع‌رسانی «مرصاد»؛ با اشاره به اهمیت جایگاه زنان در خانواده و جامعه، اظهار داشت: خانواده نخستین محیط تربیتی انسان است و بخش قابل توجهی از شخصیت، نگرش‌ها و مهارت‌های فرزندان در همین محیط شکل می‌گیرد؛ ازاین‌رو نقش تربیتی زنان، تأثیر مستقیمی بر آینده جامعه دارد.

وی با بیان اینکه مادران در تربیت نسل آینده نقشی اساسی دارند، افزود: خانواده یک سلول کوچک اجتماعی است و آنچه در این محیط شکل می‌گیرد، در ابعاد گسترده‌تر جامعه بازتاب پیدا می‌کند. به همین دلیل، نمی‌توان نقش مادری و تربیتی زنان را صرفاً یک مسئولیت فردی و خانوادگی دانست.

این مدرس دانشگاه فرهنگیان با اشاره به دیدگاه‌های مختلف درباره جایگاه زنان، گفت: در برخی جریان‌های فکری، دفاع از حقوق زنان به معنای مشابه دانستن زن و مرد و قرار دادن آن‌ها در رقابتی یکسان تعریف شده است؛ در حالی که تفاوت‌های زیستی و روان‌شناختی زن و مرد به معنای برتری یکی بر دیگری نیست، بلکه می‌تواند زمینه‌ساز تکمیل نقش‌های یکدیگر باشد.

جانجانی ادامه داد: در نگاه اسلامی، زن به خانه محدود نمی‌شود و می‌تواند تحصیل کند، فعالیت اقتصادی داشته باشد، مسئولیت‌های اجتماعی برعهده بگیرد و در عرصه‌های مختلف جامعه اثرگذار باشد؛ اما این حضور نباید به قیمت نادیده گرفتن نقش مادری و مسئولیت تربیتی او تمام شود.

وی با اشاره به مفهوم «الگوی سوم زن مسلمان»، عنوان کرد: این الگو نه زن را از فعالیت اجتماعی دور می‌کند و نه او را صرفاً در چارچوب الگوهای اقتصادی و اجتماعی تعریف‌شده در غرب قرار می‌دهد، بلکه زن مسلمان را هم در خانواده و هم در جامعه دارای نقش و اثرگذاری می‌داند.

مادری مهم‌ترین نقش تربیتی زنان در خانواده

این مدرس دانشگاه فرهنگیان نقش مادری را یکی از مهم‌ترین و غیرقابل جایگزین‌ترین نقش‌های زنان دانست و بیان کرد: مادر در شکل‌گیری شخصیت، باورها و مهارت‌های فرزند نقش دارد و نمی‌توان این مسئولیت را صرفاً با حضور کودک در مراکز آموزشی یا خدمات تربیتی جبران کرد؛ زیرا خانواده همچنان اصلی‌ترین بستر تربیت است.

جانجانی با تأکید بر ضرورت حمایت از زنان شاغل، گفت: سیاست‌های حمایتی مانند مرخصی زایمان، فرصت شیردهی و تسهیلات مرتبط با فرزندآوری باید به گونه‌ای باشد که زنان بتوانند میان مسئولیت‌های خانوادگی و اجتماعی خود تعادل برقرار کنند و اشتغال، مانعی برای ایفای نقش مادری آن‌ها نباشد.

وی افزود: زن شاغل را نباید صرفاً نیرویی برای تأمین درآمد خانواده دانست؛ زنان در مشاغلی مانند معلمی، پزشکی، کارمندی و دیگر حوزه‌های اجتماعی، علاوه بر نقش اقتصادی، بخشی از نیازهای جامعه را نیز برطرف می‌کنند و حضور آن‌ها می‌تواند در خدمت جامعه باشد.

این مدرس دانشگاه فرهنگیان با اشاره به امکان حضور زنان در جایگاه‌های مدیریتی، عنوان کرد: زنان می‌توانند در سطوح مختلف مدیریتی فعالیت کنند، اما مدیریت نباید به مطالبه‌ای برای اثبات برابری زن و مرد تبدیل شود. زن می‌تواند در جایگاه مدیریتی قرار داشته باشد و همزمان نقش مادری و خانوادگی خود را نیز حفظ کند.

اثرگذاری زنان فراتر از جایگاه شغلی

جانجانی با انتقاد از نگاه محدود به موفقیت زنان، تصریح کرد: ارزیابی زنان اثرگذار نباید فقط بر اساس مدرک تحصیلی، مقاله، جایگاه شغلی یا مسئولیت مدیریتی باشد، بلکه نقش آن‌ها در تربیت فرزندان و ساختن خانواده نیز باید به‌عنوان بخشی مهم از اثرگذاری اجتماعی مورد توجه قرار گیرد.

وی همچنین درباره کاهش تمایل جوانان به ازدواج گفت: نباید تشکیل خانواده را تا زمان دستیابی به خانه، خودرو یا درآمد بالا به تأخیر انداخت؛ بلکه بلوغ فکری، مسئولیت‌پذیری و برخورداری از مهارت‌های لازم برای زندگی مشترک از الزامات مهم ازدواج است.

این مدرس دانشگاه فرهنگیان با تأکید بر ضرورت آموزش مهارت‌های زندگی، خاطرنشان کرد: بخشی از مهارت‌هایی که در گذشته به‌صورت طبیعی در خانواده‌ها منتقل می‌شد، امروز کمتر در اختیار جوانان قرار می‌گیرد؛ بنابراین آموزش مهارت‌های ارتباطی، همسرداری، فرزندپروری و مدیریت خانواده باید جدی‌تر دنبال شود.

جانجانی افزود: انتخاب همسر نباید صرفاً بر مبنای میزان درآمد یا شغل زن و مرد باشد و زنان شاغل نیز نباید با این تصور وارد زندگی مشترک شوند که قرار است بار اقتصادی خانواده را به تنهایی بر دوش بکشند؛ بلکه زندگی مشترک بر پایه مسئولیت‌پذیری و همکاری شکل می‌گیرد.

وی در پایان تأکید کرد: نگاه به زن و مرد نباید بر مبنای رقابت و اثبات برتری یکی بر دیگری باشد، بلکه باید ظرفیت‌های انسانی، خانوادگی و اجتماعی هر دو مورد توجه قرار گیرد تا زنان بتوانند در کنار ایفای نقش مادری و تربیتی، حضوری مؤثر و متعادل در جامعه داشته باشند.

انتهای خبر/