جعفر قادری در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی شبکه اطلاع‌رسانی «مرصاد»؛ با تأکید بر ضرورت هدایت منابع ارزی مردم به سمت فعالیت‌های مولد، اظهار داشت: ایجاد ابزارهای مالی جذاب، امن و قابل اعتماد مانند سپرده‌ها و اوراق ارزی می‌تواند ارزهای خانگی و منابع خارج از چرخه رسمی اقتصاد را به شبکه بانکی منتقل کرده و از این طریق، بخشی از نیاز مالی تولید و سرمایه‌گذاری را تأمین کند.

وی افزود: یکی از چالش‌های مهم اقتصاد ایران، انباشت بخشی از منابع ارزی و نقدینگی مردم خارج از چرخه رسمی اقتصاد است؛ زمانی که شهروندان برای حفظ قدرت خرید خود به خرید ارز، طلا، زمین، مسکن، خودرو و سایر دارایی‌ها روی می‌آورند، منابعی که می‌توانست در خدمت تولید و سرمایه‌گذاری قرار گیرد، عملاً از چرخه تأمین مالی تولید خارج می‌شود.

عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: راهکار مهم در این زمینه، ایجاد ابزارهای جذاب، امن و قابل اعتماد برای نگهداری منابع ارزی در شبکه بانکی است؛ اجازه افتتاح و توسعه حساب‌های ارزی، پرداخت سود متناسب به سپرده‌های ارزی و طراحی ابزارهایی مانند اوراق بدهی یا سرمایه‌گذاری ارزی می‌تواند انگیزه صاحبان ارز برای انتقال منابع خود از خانه و بازارهای غیرمولد به شبکه بانکی را افزایش دهد.

قادری با اشاره به نگرانی مطرح‌شده درباره تأثیر پرداخت سود به سپرده‌های ارزی بر پول ملی، گفت: این نگرانی لزوماً درست نیست و اثر چنین سیاستی به نحوه طراحی و مدیریت آن بستگی دارد؛ اگر ارزهای موجود در دست مردم به‌جای خرید دارایی‌های غیرمولد وارد بانک‌ها شود و بانک‌ها نیز بتوانند این منابع را در قالب تسهیلات ارزی در اختیار واحدهای تولیدی قرار دهند، نتیجه می‌تواند افزایش ظرفیت تولید، توسعه سرمایه‌گذاری و تقویت صادرات باشد.

این نماینده مجلس با بیان اینکه مسئله اصلی، محل نگهداری ارز و نحوه استفاده از آن است، ادامه داد: اگر ارز در خانه نگهداری شود، عملاً در خدمت تولید نیست و اگر با آن طلا، زمین، مسکن دوم یا خودروهای اضافی خریداری شود، عمدتاً موجب افزایش تقاضا برای دارایی‌ها و تشدید تورم در بازار دارایی‌ها خواهد شد.

قادری افزود: اگر همان ارز در قالب سپرده ارزی وارد شبکه بانکی شود و بانک بتواند آن را به متقاضی واقعی ارز، یعنی واحد تولیدی و سرمایه‌گذار، تخصیص دهد، همان منبع می‌تواند به سرمایه تولید تبدیل شود؛ از این منظر، سپرده ارزی می‌تواند به یک ابزار تأمین مالی تولید تبدیل شود.

وی با اشاره به ظرفیت این سازکار برای جذب منابع سرمایه‌گذاران خارجی‌، گفت: می‌توان به سرمایه‌گذار خارجی اجازه داد منابع ارزی خود را در بانک‌های کشور سپرده‌گذاری کند و در چارچوب مقررات، از سپرده ارزی خود به‌عنوان وثیقه استفاده کرده و تسهیلات ریالی دریافت کند.

عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: در این صورت، سرمایه‌گذار خارجی می‌تواند همزمان دو اثر اقتصادی ایجاد کند؛ نخست اینکه ارز خود را وارد شبکه رسمی مالی کشور کند و این منابع بتواند در اختیار متقاضیان واقعی تسهیلات ارزی، به‌ویژه بخش تولید، قرار گیرد و دوم اینکه در مقابل سپرده ارزی خود، منابع ریالی دریافت کرده و آن را برای سرمایه‌گذاری در پروژه‌های تولیدی، صنعتی و خدماتی کشور به کار گیرد.

قادری ادامه داد: به این ترتیب، یک منبع ارزی می‌تواند دو مسیر تأمین مالی ایجاد کند؛ هم از طریق خود ارز و هم از طریق تسهیلات ریالی مبتنی بر وثیقه ارزی؛ بنابراین می‌توان از یک منبع واحد برای فعال کردن ظرفیت‌های مختلف تأمین مالی استفاده کرد.

این نماینده مجلس اجرای چنین سیاستی را نیازمند طراحی دقیق مقررات دانست و گفت: تضمین امکان بازگشت اصل و سود سپرده ارزی، شفافیت نرخ سود، امکان انتقال قانونی وجوه، رعایت نسبت‌های احتیاطی بانک‌ها، تعیین دقیق نحوه مصرف تسهیلات و جلوگیری از خلق نقدینگی بی‌ضابطه، از الزامات اجرای این سیاست است.

قادری همچنین بر ضرورت طراحی ابزارهای متنوع تأمین مالی مبتنی بر ارز تأکید کرد و افزود: می‌توان ابزارهایی مانند اوراق بدهی ارزی، گواهی سپرده ارزی و سایر ابزارهای تأمین مالی مبتنی بر ارز را طراحی کرد تا صاحبان منابع ارزی به جای نگهداری ارز در خارج از شبکه مالی، امکان کسب بازدهی معقول و قانونی داشته باشند.

وی خاطرنشان کرد: نکته مهم این است که سیاستگذار نباید صرفاً به این موضوع نگاه کند که «ارز مردم کجاست»، بلکه باید بپرسد «ارز مردم در چه مسیری قرار گرفته است»؛ اگر ارز در خانه‌ها بماند، اقتصاد از آن استفاده‌ای نمی‌کند و اگر ارز به سمت خرید طلا، مسکن، زمین و خودرو برود، عمدتاً به افزایش قیمت دارایی‌ها کمک می‌کند.

عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی ادامه داد: اما اگر همین منابع در قالب سپرده یا اوراق ارزی وارد شبکه بانکی شود و از طریق نظام تأمین مالی به بخش تولید اختصاص پیدا کند، می‌تواند به افزایش سرمایه‌گذاری، توسعه ظرفیت تولید، افزایش صادرات و ایجاد اشتغال منجر شود.

قادری تأکید کرد: سیاست درست لزوماً مقابله با نگهداری ارز توسط مردم نیست؛ بلکه ایجاد انگیزه برای انتقال ارزهای موجود به مسیر رسمی و مولد اقتصاد است؛ هدف باید این باشد که به جای آنکه مردم برای حفظ ارزش دارایی خود ناچار شوند منابعشان را به سمت دارایی‌های غیرمولد ببرند، بتوانند در داخل کشور ابزار مالی مطمئن و جذابی برای حفظ ارزش دارایی و کسب بازدهی داشته باشند.

وی بیان کرد: در چنین شرایطی، منابع ارزی از «دارایی راکد» به «منبع تأمین مالی تولید» تبدیل می‌شود و این رویکرد، در صورت اجرای صحیح، می‌تواند بخشی از شکاف تأمین مالی صنعت و تولید را کاهش دهد.

این نماینده مجلس در پایان گفت: به‌جای فشار برای جذب منابع جدید، باید از منابعی که همین امروز در اختیار مردم و سرمایه‌گذاران قرار دارد، برای تقویت ظرفیت تولید کشور استفاده کرد؛ به بیان ساده، هدف باید انتقال ارز از خانه‌ها و بازار دارایی‌ها به بانک‌ها و از بانک‌ها به کارخانه‌ها، بنگاه‌ها و پروژه‌های مولد باشد.

انتهای خبر/