بلاتکلیفی دانش‌آموز ممتاز میان محدوده‌بندی و ظرفیت مدارس

سوفیا مهدوی مادر دانش‌آموز ممتاز کرمانشاهی در گفتگو با خبرنگار گروه اجتماعی شبکه اطلاع‌رسانی «مرصاد»؛ با انتقاد از بلاتکلیفی فرزندش برای ثبت‌نام در پایه متوسطه دوم، اظهار داشت: دخترم با معدل ۱۹/۸۸، سابقه تحصیل در مدرسه وحدت، حفظ سه جزء قرآن و هدایت تحصیلی رشته تجربی، پس از هفته‌ها پیگیری هنوز موفق به ثبت‌نام نشده و به‌دلیل اعلام تکمیل ظرفیت مدارس، آینده تحصیلی او در هاله‌ای از ابهام قرار گرفته است.

وی افزود: ابتدا برای ثبت‌نام به مدرسه فرهنگیان مراجعه کردیم و نام دخترم را نیز ثبت کردند، اما بعداً فردی با ما تماس گرفت و درباره محل سکونت سئوال کرد؛ پس از توضیح شرایط، اعلام شد که به‌دلیل قرار نداشتن محل سکونت در محدوده مدرسه، ثبت‌نام انجام نمی‌شود.

مادر این دانش‌آموز نخبه کرمانشاهی با اشاره به شرایط خاص خانوادگی دخترش، عنوان کرد: دخترم چند سال است نزد مادربزرگش زندگی می‌کند؛ مادربزرگ او از ویلچر استفاده می‌کند و دخترم به‌دلیل شرایط او در کنارش است؛ مدرسه وحدت نیز به محل زندگی مادربزرگ نزدیک است و دخترم طی این سال‌ها به‌صورت پیاده به مدرسه رفت‌ و آمد داشته است.

مهدوی ادامه داد: وقتی موضوع را با مسئولان مدرسه مطرح کردم، توضیح دادم که دخترم به‌دلیل شرایط مادربزرگش نزد او زندگی می‌کند، اما در نهایت به ما گفته شد که محل سکونت در محدوده مدرسه فرهنگیان قرار ندارد و امکان ثبت‌نام وجود ندارد.

وی گفت: بعد از آن مدرسه ستایش در شهرک مسکن را به ما معرفی کردند و برای ثبت‌نام به آنجا رفتیم، اما مسئولان مدرسه نیز اعلام کردند که ظرفیت تکمیل است و امکان ثبت‌نام دخترم در رشته تجربی وجود ندارد.

پیگیری‌های مکرر خانواده در آموزش‌ و پرورش ناحیه

مادر این دانش‌آموز با بیان اینکه موضوع را بارها با مسئولان آموزش‌ و پرورش ناحیه سه کرمانشاه در میان گذاشته است، تصریح کرد: برای حل این مشکل به مسئولان مختلف مراجعه کردم و موضوع را پیگیری کردم، اما هر بار با پاسخ «ظرفیت نداریم» مواجه شدم و هنوز تکلیف دخترم مشخص نشده است.

مهدوی افزود: حتی موضوع را با مسئولان مربوط در آموزش‌ و پرورش مطرح کردم و توضیح دادم که شرایط خانوادگی ما خاص است؛ پدر دخترم پس از ۳۰ سال خدمت، بلافاصله بعد از بازنشستگی دچار سکته مغزی شده و از نظر روحی و جسمی شرایط مناسبی ندارد و به همین دلیل نمی‌توانیم به‌راحتی هزینه‌های مدرسه غیردولتی را تأمین کنیم.

وی گفت: برای اینکه مسئولان شرایط ما را بهتر درک کنند، حتی همسرم را که بیمار است به مدرسه بردم و توضیح دادم که مادربزرگ دخترم نیز با ویلچر زندگی می‌کند و فرزندم به همین دلیل نزد اوست؛ با این حال، پاسخ همچنان این بود که ظرفیت مدرسه تکمیل است.

مادر این دانش‌آموز نخبه کرمانشاهی عنوان کرد: سئوال من این است که وقتی تعداد دانش‌آموزان متقاضی رشته تجربی زیاد است، چرا برای پاسخگویی به این تقاضا کلاس یا ظرفیت جدید ایجاد نمی‌شود؟ اگر قرار است دانش‌آموزان درس بخوانند و برای ادامه تحصیل تلاش کنند، باید برای دانش‌آموزان مستعد نیز راهکاری وجود داشته باشد.

مهدوی ادامه داد: امسال مراجعه خانواده‌ها به مدارس دولتی افزایش پیدا کرده و برخی خانواده‌ها نیز به‌دلیل شرایط اقتصادی و نگرانی از وضعیت مدارس غیردولتی، فرزندان خود را به مدارس دولتی منتقل کرده‌اند؛ همین مسئله باعث شده ظرفیت مدارس دولتی سریع تکمیل شود، اما در این شرایط نباید دانش‌آموزانی که شرایط تحصیلی خوبی دارند، قربانی کمبود ظرفیت شوند.

محدودیت مالی خانواده و گزینه مدارس غیردولتی

وی با اشاره به پیشنهاد ثبت‌نام دخترش در مدرسه غیردولتی، گفت: به ما گفته‌اند او را در مدرسه غیردولتی ثبت‌نام کنیم، اما پرداخت شهریه برای خانواده ما بسیار دشوار است؛ پدر دخترم بازنشسته است و بعد از ۳۰ سال خدمت دچار سکته مغزی شده و من نمی‌دانم با چه درآمدی باید هزینه مدرسه غیردولتی را پرداخت کنم.

مادر این دانش‌آموز تصریح کرد: اینکه یک دانش‌آموز با معدل ۱۹/۸۸ و سابقه تحصیلی خوب، فقط به‌دلیل تکمیل ظرفیت مدارس در نهایت در خانه بماند، قابل قبول نیست؛ دخترم خودش هم از این وضعیت ناراحت است و از نظر روحی تحت فشار قرار گرفته؛ او می‌پرسد چرا با وجود درس خواندن و کسب معدل بالا، هنوز مدرسه‌ای برای ادامه تحصیل ندارد.

مهدوی با بیان اینکه پیگیری‌های خانواده از اواخر تیرماه تاکنون ادامه داشته است، گفت: آن‌قدر به مدارس و آموزش‌ و پرورش مراجعه کرده‌ام که دیگر نمی‌دانم از چه مسیری باید موضوع را پیگیری کنم؛ در نهایت تصمیم گرفتم مسئله را رسانه‌ای کنم تا شاید مسئولان آموزش‌ و پرورش شخصاً پرونده دخترم را بررسی کنند.

مطالبه خانواده برای نظارت آموزش‌ و پرورش استان

وی تأکید کرد: مطالبه من این است که رئیس آموزش‌ و پرورش و مسئولان مربوطه نظارت کنند و ببینند فرآیند ثبت‌نام در مدارس چگونه انجام می‌شود و چرا برای دانش‌آموزی با این شرایط، راهکاری وجود ندارد؛ اگر ظرفیت مدرسه‌ای تکمیل شده است، باید برای دانش‌آموزان راه‌حل جایگزین و متناسب با شرایطشان در نظر گرفته شود.

مادر این دانش‌آموز نخبه کرمانشاهی گفت: نمی‌خواهم دخترم یک سال از تحصیل عقب بماند یا به‌دلیل ناتوانی مالی خانواده مجبور شود از مدرسه غیردولتی استفاده کند؛ او برای درس خواندن تلاش کرده و معدل نزدیک به ۲۰ گرفته است و انتظار داریم آموزش‌ و پرورش زمینه ادامه تحصیل او را در یک مدرسه مناسب فراهم کند.

مهدوی در پایان با درخواست از مسئولان ناحیه سه و اداره‌کل آموزش‌ و پرورش استان کرمانشاه برای بررسی این موضوع ،خاطرنشان کرد: انتظار داریم مسئولان شرایط تحصیلی، محل زندگی و وضعیت خانوادگی دخترم را همزمان در نظر بگیرند و اجازه ندهند مشکل ظرفیت یا محدوده‌بندی مدارس، مسیر تحصیل یک دانش‌آموز ممتاز را متوقف کند.

ثبت‌نام دانش‌آموزان، تابع ظرفیت و اولویت تحصیلی

صالح سپهر در گفتگو با خبرنگار گروه اجتماعی شبکه اطلاع‌رسانی «مرصاد»؛ با اشاره به روند ثبت‌نام دانش‌آموزان، اظهار داشت: ثبت‌نام دانش‌آموزان تابع ظرفیت مدارس و اولویت‌های تحصیلی است و ممکن است حتی دانش‌آموزی با معدل بالا و قرار گرفتن در گروه «الف»، به‌دلیل تکمیل ظرفیت، امکان ثبت‌نام در مدرسه موردنظر خود را نداشته باشد.

وی افزود: دانش‌آموزان بر اساس تراز و اولویت‌های تعیین‌شده در فرآیند ثبت‌نام قرار می‌گیرند و تراز نیز صرفاً به معدل محدود نمی‌شود، بلکه مجموعه‌ای از نمرات و سوابق تحصیلی و نتایج آزمون‌های مربوط را شامل می‌شود؛ بنابراین ممکن است دو دانش‌آموز با معدل مشابه، تراز متفاوتی داشته باشند.

معاون آموزش متوسطه اداره‌کل آموزش و پرورش استان کرمانشاه ادامه داد: معمولاً دانش‌آموزان گروه «الف» که معدل بالاتری دارند، در صورت مراجعه در زمان تعیین‌شده، در رشته‌های مورد علاقه و مدارس مدنظر خود اولویت بیشتری برای ثبت‌نام خواهند داشت، اما ظرفیت هر مدرسه محدود است و پس از تکمیل ظرفیت، امکان پذیرش متقاضیان جدید در همان مدرسه وجود ندارد.

سپهر تصریح کرد: برای نمونه، اگر مدرسه‌ای یک کلاس رشته تجربی با ظرفیت ۳۵ نفر داشته باشد، در مرحله نخست دانش‌آموزان دارای اولویت «الف» برای ثبت‌نام مراجعه می‌کنند و پس از آن، ظرفیت باقی‌مانده به دانش‌آموزان گروه «ب» اختصاص می‌یابد؛ اگر تعداد متقاضیان گروه «ب» بیشتر از ظرفیت باقی‌مانده باشد، اولویت‌بندی بر اساس تراز انجام می‌شود.

تراز تحصیلی، فراتر از معدل و نمرات

وی با بیان اینکه معدل ۲۰ به‌تنهایی تضمین‌کننده ثبت‌نام در یک مدرسه خاص نیست، عنوان کرد: ممکن است دانش‌آموزی معدل ۲۰ و تراز بالایی داشته باشد، اما به‌دلیل تکمیل ظرفیت مدرسه موردنظرش امکان ثبت‌نام در آن مدرسه را پیدا نکند؛ با این حال، این موضوع به معنای بلاتکلیف ماندن دانش‌آموز نیست و در مدارس دیگر، متناسب با شرایط و ظرفیت موجود، امکان ثبت‌نام خواهد داشت.

معاون آموزش متوسطه اداره‌کل آموزش و پرورش استان کرمانشاه درباره تغییر محل سکونت دانش‌آموزان نیز گفت: اگر دانش‌آموزی در مدرسه‌ای ثبت‌نام کرده باشد و پس از آن محل سکونت خانواده تغییر کند، این موضوع در قالب موارد استثنایی قابل بررسی است و خانواده می‌تواند با ارائه مدارک و مستندات لازم، برای ثبت‌نام دانش‌آموز در مدرسه نزدیک به محل جدید سکونت اقدام کند.

سپهر خاطرنشان کرد: حتی اگر مدتی از آغاز سال تحصیلی گذشته باشد، در مواردی که تغییر محل سکونت رخ داده است، موضوع با توجه به شرایط موجود قابل بررسی خواهد بود و برای ادامه تحصیل دانش‌آموز در مدرسه مناسب دارای ظرفیت، اقدام می‌شود.

هدایت متوازن دانش‌آموزان میان رشته‌های تحصیلی

وی در ادامه با اشاره به سیاست هدایت دانش‌آموزان به رشته‌های فنی و نظری، اذعان کرد: بر اساس تفاهم‌نامه موجود با وزارت آموزش‌ و پرورش، هدف‌گذاری شده است که تا سال ۱۴۰۷، ۵۰ درصد دانش‌آموزان به رشته‌های فنی و ۵۰ درصد به رشته‌های نظری هدایت شوند؛ موضوعی که با هدف تقویت مهارت‌آموزی و کمک به کاهش نرخ بیکاری دنبال می‌شود.

سپهر افزود: در استان‌هایی که سهم آموزش‌های فنی در آن‌ها افزایش یافته، دو ویژگی قابل توجه دیده می‌شود؛ هم میزان بیکاری پائین‌تر است و هم نمرات نهایی دانش‌آموزان وضعیت بهتری دارد؛ از این منظر، توسعه رشته‌های فنی می‌تواند علاوه بر مسیر تحصیلی، زمینه کسب مهارت و آمادگی بیشتر برای ورود به بازار کار را فراهم کند.

معاون آموزش متوسطه اداره‌کل آموزش و پرورش استان کرمانشاه در پایان تأکید کرد: اصل بر این است که دانش‌آموز در مدرسه‌ای متناسب با شرایط و محل سکونت خود ثبت‌نام شود، اما در صورت بروز شرایط استثنایی مانند تغییر محل سکونت، امکان جابه‌جایی با ارائه مستندات و بررسی شرایط وجود دارد و حتی در طول سال تحصیلی نیز می‌توان این موضوع را پیگیری کرد.

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی «مرصاد»؛ آنچه در این ماجرا بیش از هر چیز اهمیت دارد، یافتن نقطه تعادل میان ضوابط ثبت‌نام و شرایط واقعی خانواده‌هاست؛ چراکه ظرفیت مدارس و محدوده‌بندی، اگرچه برای مدیریت فرآیند آموزشی ضروری است، اما نباید به بن‌بستی برای ادامه تحصیل دانش‌آموزان تبدیل شود.

از سوی دیگر، اظهارات آموزش‌ و پرورش نشان می‌دهد امکان بررسی شرایط استثنایی و جابه‌جایی دانش‌آموزان در صورت وجود مستندات پیش‌بینی شده است؛ بنابراین انتظار می‌رود در چنین پرونده‌هایی، علاوه بر رعایت ضوابط، شرایط تحصیلی، خانوادگی و محل سکونت دانش‌آموز نیز به‌صورت همزمان مورد توجه قرار گیرد.

در نهایت، حل این مسئله صرفاً به ثبت‌نام یک دانش‌آموز محدود نمی‌شود؛ بلکه نحوه مواجهه با موارد مشابه می‌تواند معیار مهمی برای سنجش انعطاف‌پذیری نظام ثبت‌نام و میزان توجه آن به عدالت آموزشی باشد؛ موضوعی که نیازمند بررسی دقیق و ارائه راهکاری روشن از سوی مسئولان است.

انتهای خبر/